32 maddede SOLARIAN olmak.

Geçen gün, ilk kez karşılıklı kahve içip sohbet etme fırsatı bulduğum biri, laf arasında “Sizi herkes çok farklı anlatıyor, nasıl başardıysanız helal olsun” dedi. Bu cümle içime işledi. Ofisteki kendi küçük düşünme köşemde, bir saat kadar geçmişi kurcaladım. Gerçekten ne yaptık da böyle bir algı oluştu? Bu yazı biraz ‘Solarian 101’ gibi olacak belki ama içinde pvX’in büyümesine de katkı sağlayacak birçok küçük ders gizli. O yüzden not düşmek istedim.

En başta niyetimiz hiç sapmadı, hep emin durduk ve oyunlara gelmedik.

#1 Hiç unutmam Solarian’ın ilk toplantılarından biriydi. Firmaya neler yapmayı planladığımızı heyecanla anlatıyorken firmanın patronu sözü kesip ‘bize iş getirin, komisyonunuzu alın’ dedi ve konuyu kapadı. Sen mühendislik diyorsun, uçacağız, kaçacağız diyorsun ama aldığın reaksiyon ortada. Şok olduk tabi ama firma bizlik değil deyip tatlı tatlı uzaklaştık.

#2 Şirketin scale-up döneminde çok fazla uluslararası firma bizi TR ve civarı ülkelerde taşeron olarak kullanmak istedi. Çünkü o dönem iyi bir mühendislik firması olarak anılmaya başlamıştık ve ne dil ne de seyahat sorunumuz vardı. Ama bizim hedefimiz hep Solarian olarak en iyisi olmaktı ve taşeronluktan ziyade partner olarak ilerlemeyi tercih ettik. Bu duruşumuzu karşımızdaki globaldeki en büyük denetim firması olsa dahi bozmadık. Aradaki fark ne derseniz; taşeron olduğunuzda siz çalışmayı yapıyorsunuz ama ne firmanızın ismi ne de mühendislerinizin ismi raporda geçmiyor. Partner olursanız siz başrol ve kaale alınan oluyorsunuz. Ayrıca üzerinizden komisyon alınan bir firma yerine marka oluyorsunuz. Bundan hiç ödün vermedik ve şu an 5 global denetim firmasının TR ve civar partneriyiz.

Tek bir işe odaklanıp, o işte en iyi olmaya gayret ettik.

3# Uzun süreli çalıştığımız tüm enerji gruplarının ve partnerlerimizin bize bahsettiği ortak konu: Rüzgara da girip girmeyeceğimiz. Oluşum dönemlerinde odak her şeydir. Devam ettirme sürecinde odak yerine disiplin ve süreklilik devreye girer. Biz de hep odağımızı kaybetmek istemediğimizi ve solar tarafında en iyisi olmak istediğimizi hep söyledik. Öyle de oldu. Ne zaman konusunda uzman yöneticiler yetiştirdik, sonrasında yazılım işine odaklandığımız bir döneme girdik ki pvX de Solarian’ın çözemediği bir konuyu çözen aynı sektörde bir yazılım. Odağı çok da kaydırmış olmasak da yapıya teknolojiyi entegre etmek ciddi bir büyüme adımı oldu.

#4 İstikrarlı bilgi artışı ve bir konuda derinleşmek güven oluşturur. Çok önce değil, yine 2025 yılında bir ihaleye davet edildik. Kapsam mühendislik kapsamı fakat bizim kapsamımız dışında. Firma tüm süreci bizim yürütmemizi istediği için ihalenin %95’i bizim kapsamımız dışı, %5’lik kısmı bizim kapsamımız olarak hazırlıyor. Firma bizimle çok çalışmak istiyor. Bu sebeple o %5’lik kısmı bizim için kapsama dahil ediyor. Bu yatırımcı güven endeksi iyi demek. Sonucu merak ediyorsanız iş bize gelmedi tabii ki.

Her zaman işimizin başındaydık, şirket ne kadar büyürse büyüsün temasımızı kesmedik.

#5 Yıl 2017. Kurulduğumuz sene. Aldığımız cihazları her yerde heyecanla deniyoruz. Yine bir seyahat, kaldığımız otelin otoparkında bulunan tel çitlerin topraklamasını ölçerken. Yanlış hatırlamıyorsam karşılığında 5 dk sohbet ve birer çay almıştık.

#6 Yıl 2018. Aldığımız ilk +50MW’lık denetim işinden bir kare. Her mülakatta sorarım, IV cihazı ile aranız nasıldır diye. Çünkü bu cihazın tuşuna basmak ile cihazı kullanmak arasında çok büyük fark vardır. Neticede herkes atın ‘L’ şeklinde hareket ettiğini bilir. Bu cihazı bilmeyen bana solar biliyorum demesin.

#7 Yıl 2018. İngiliz mühendislik firması WSP’nin Türkiye’deki sanırım tek GES işiydi. KRK Holding’in GES portföyüne işveren mühendisliği hizmeti veriyorlardı ve devreye alma testleri için bizimle anlaştılar. Bu işten sonra WSP’nin TR ve civarı partneri olduk.

#8 Yıl 2019. Bu fotoğraf Çukur’un meşhur olduğu dönemden. Soldan sağa; Berat Abi – Solarian Kurucu Ortak, Erdoğan – Solarian GM, ben – Solarian Kurucu Ortak, Orçun Abi – Solarian Kurucu Ortak. Türkiye’de gezmediğimiz yer kalmadı diyebilirim.

#9 Yıl 2021. Görsel hızla büyüdüğümüz, ekibi doğru kişilerle büyütmek için çabaladığımız bir döneme denk geliyor. Fotoğraf çok şey anlatıyor:)

#10 Yıl 2021. Daha büyük bir ofise taşınırken. İşimizin başındayız derken abartmıyorum.

#11 Yıl 2022. Evet, doğru görüyorsunuz. Cihaz ısınmasın diye üflüyorum. Bu cihazlar Solarian hızına düşman cihazlar. Kolay ısınırlar ve soğumasını beklemek zorunda kalırsın. Cihazın üreticisiyle konuştuğumuzda avrupada daha az örneklemlerle ölçüm yapıldığından, bizim çok ölçüm yaptığımızdan bahsetmişti. Dolayısıyla bu ısınma sorununu avrupa yaşamıyormuş. Bu arada ek fan kullanmadan sadece üfleyerek 250 dizi/4 saat olarak rekorun bizde olduğunu düşünüyorum. İddaalı biri varsa bahis açık:)

#12 Yıl 2022. Seychelles’e herkes balayı için giderken biz denetim için gittik. Az olan güneşli saatleri kaçırmamak için öğle yemeğini cihazın başında yerken. Dünyanın en görkemli enerji santrali diyebilirim.

#13 Yıl 2023. Gece mobil EL görüntüsü alırken. İşimizi keyifle yaparız, çay kırmızı çizgimizdir. Gece EL işi kolay bir iş değildir. Sahada test etmek kapalı odada test etmeye benzemez.

#14 Aşağıdaki fotoğraf nöbetleşe direksiyonda kaldığımız 10 günlük seyahatlerimizden birinden.

Bol bol tohum attık, sabırla yeşermesini bekledik.

#15 Daha hiç gelirimiz yokken 3 kafadar ve en az bizim kadar deli Onurcan Abi ile 18 farklı ilde 28 tane güneş enerjisi santraline ücretsiz termal denetim yapmaya gittik. Sunduğun çözümlerin faydasını somutlaştırmak satış için çok kritik bir konudur. Form hazırladık ve dolduranların sahalarını ziyaret ettik. Formda ufak bir hatamız oldu. Santralin işletmede olup olmadığını formda sormadık ve gittiğimiz bazı santraller inşaat aşamasındaydı. Haliyle termal denetim gerçekleştiremedik. Daha dikkatli olmak lazım:)

#16 Her zaman bize 1 gelene biz 3 gittik. Çok suistimale uğradık ama ana takılmadık, her zaman dümdük ileri dedik.

#17 Tahminim her yıl ciromuzun %10’u kadarlık hizmeti free of charge veriyoruz. Bunun başka pazarlara açılmak, yeni portföyler elde etmek, yeni işler geliştirmek ve güvenilirliğimizi ispatlamak gibi bir çok sebebi oluyor. Pazarda ilk yer edinmeye çalıştığımız dönemlerde bu oran %50-%60’a kadar çıkmıştır.

Hatamızdan ders çıkardık, sonuçlarına katlanmaktan da hiç kaçmadık.

#18 Hiç unutamadığım bir anı. İlk santral denetim işimiz. Çatı doğu-batı tasarım ve paneller HIT teknoloji. İşi yaparız dedik ve ön ödemesi ile cihaz satın aldık. Sahaya ölçüme gittik, ofise döndük sonuçlara bakıyoruz. Tüm diziler sıkıntılı gözüküyor. Sıkıntı büyük gözükünce monitoring sisteminden üretimlere bakıp performans analizi yaptık ve sahada bu kadar ciddi bir sorun gözükmüyordu. Hızlıca araştırdık ve bizdeki cihazın HIT panelleri ölçemediğini öğrendik. İngiltere’deki ekibi deli gibi darladık ve sonuca ulaşamayınca yeni cihaz alıp tekrar sahaya gittik. Yatırımcıya da açık açık durumu anlattık ve sağolsun izin verdi. Ofise geldik, ölçümlere baktık ve fark ettim ki bazı yerlerde doğuya bakan panelleri ölçerken sensörü batıya, batıya bakanları ölçerken doğuya koymuşum. Bu sefer tekrar sahaya gittik ve yatırımcıya tekrar durumu anlattık. Niyetimizi bildiği için 3. kez aynı yeri ölçmüş olduk. Bu arada tüm süreci biz finanse ediyoruz. Alacağımız paranın minimum 5 katı kadarını harcamışızdır bu süreçte:) Ama sonunda doğruyu bulduk, doğrudan şaşmadık, dersimizi aldık ve yolumuza devam ettik.

Konunun uzmanı olarak kalmak, olmak kadar zordur. Her zaman gelişime açık bir ruh oluşturmanız gerekir. Buna çok önem verdik. Paylaşmaktan da hiç korkmadık. Bugüne kadar ne bir cevaplanmamış teknik mailimiz vardır ne de telefon. Paylaşmak bizim için hep sorumluluk oldu. Çünkü kendimizden hep emindik. Güne değil, geleceğe odaklıydık. Hala da öyleyiz.

#19 İlk günden beri güneş enerjisi ile alakalı makaleler yazıyoruz. Yazı değil, makale diyorum çünkü ciddi emek vererek yazıyoruz. Copy paste olmadan, Google’da arayarak kolayca bulamayacağınız konular üzerine kendi hesaplarımızı paylaşarak çok fazla makale yazdık. Şu an google’a güneş panel testleri, güneş enerjisi işveren mühendisliği gibi terimler yazsanız en üstte biz çıkarız. Bizim üstümüzde biri varsa muhtemelen ücretli sponsor reklamıdır. Hatta şu an ekran görüntüsü alıyorum. Bunu marifet olduğu için değil içeriklere verdiğimiz önemi göstermek için anlatıyorum. Bir sayfa yazıyı 1 saatte yazıp popüler bir görsel koyarsanız 1 haftada 100.000 görüntülenmeye ulaşabilir ama 1 haftada yazabildiğiniz içi dolu bir içerik 5 yılda 100 milyon görüntülenmeye ulaşabilir. Biz hep ikinci seçeneği tercih ettik ve faydasını çok gördük.

Aşağıdaki görsel 2017 yılında yazdığım bir yazının durumunu gösteriyor. Hala üniversite öğrencileri sırf bu yazı için sınava çalışırken bana yazıyor.

#20 Hiç IV cihazına üflemek nedir bilir misiniz? Aşağıdaki cihaz IV curve ölçüm cihazı. Orçun Abi ile rekorumuz 4 saatte 250 dizi. İddaa ediyorum kayıtlara geçse dünya rekorudur. Varsa daha iddaalısı yazsın:) Normalde daha fazla da yapılır ama cihazın ısınması maalesef bekleme süresini artırıyor(üflemek burada kritik). Biz 250 adeti üfleyerek başardık. Fakat bir günde daha fazla ölçebilmek istiyorduk. Biz de bu sorunu çözmek için bir ar-ge çalısması yaptık ve cihazın havalandırma tarafındaki kapağını çıkarıp, bataryalı ve pervaneli bir eklenti yaptık. Bu cihaz ile günde 500 ölçüme kadar çıktık. Cihazı satan firma akıl tutulması yaşadı.

#21 Yine bir denetim günü. Rakip bir firmanın personeli ile sahada karşılaştık. O da EPC adına ölçüm yapıyor. Fakat farkettik ki cihazın dosya aktarımına hakim değil. Cihazdan pc’ye toplu aktarım şansı varken sırf yanlış dosyalamadan sebep tek tek atmak zorunda kalıyor ve biz 10 yaparken o 1 yapabiliyor. Biz de kendisine nasıl olduğunu gösterdik ve hem kişiye yardımcı olduk hem de firmanın belki de 10 günlük masrafını cebine koymasını sağladık. Firmanın bundan haberi yok.

Ekibe ve enerji uyumuna çok önem verdik.

#22 Ekip her şeydir. Tekrarlamamak adına bu konu özelinde çektiğimiz videoyu aşağıya koyuyorum.

#23 Ekibi tamamen organik büyütmek için çok çabaladık. Proje bazlı bir ekip oluşturup projeyi bitirmek yerine hep ekibi doğru büyütmeye odaklandık. Solarian tarihinde bir kere bile taşeron kullanmamıştır, tıpkı pvX’te olduğu gibi. Bu gerçekten çok zor bir şey ama bu bizim için maaşların zamanında ödenmesi kadar netti.

#24 Geçtiğimiz 1.5 yılda 1000’den fazla CV incelemişiz ve 225 kişi ile mülakat yapmışız. Hepsinde bizzat işin içindeydim. Bir delegasyona gitmememizin tek sebebi mutfak ekibini doğru enerjiye sahip kişilerle oluşturabilmek ve Solarian’ın geleceğinin güvende olduğundan emin olmaktı. Bir şirketi 30 kişiye çıkarırken uyum ve enerji kesinlikle tecrübeden daha önemli bir konudur. Çünkü bilgiyi aktarmak kültürü kazandırmaktan daha kolaydır. Hatta bence 100 kişiye çıkarmaktan daha zor:)

Her anından keyif almaya çalıştık, iş olarak görmedik.

#25 En saçma bulduğum soru: Kaç saat çalışıyorsun? Bu ne benim ne de ortaklarım için kaç saat masa başındasından daha kaliteli bir soru olmadı hiç. Hayatın bir yerde onun etrafında şekilleniyor. Burada en dikkat edilmesi gereken konu bu şekillenmenin yakın çevreni rahatsız etmeyecek şekilde gerçekleşmesi, aksi olduğunda zaten ilerlemen mümkün olmuyor. Biz bunu bir seviyede muhtemelen başarmışız ki gerçekten keyif alıyoruz.

#26 Aşağıdaki video balayından. Daha sıcaklığın güneş panellerinin üzerindeki negatif etkisine şaşıldığı zamanlar düşünün. Solarian’ın da sektörde bilinir olmak için çabaladığı bir dönem. Orada uygun yazıcı bulamayacağımız için A3 çıktıları buruşturmadan valizde götürdüm, kayıt sırasında terimin gözükmemesi için birden fazla kıyafet değiştirdim(ama nafile), Begüm ile adada video için uygun yer aramamız ve videoyu çekmemiz belki 2-3 saat sürdü(orada 3 saatin kıymetini hayal edin). Ama günün devamında sadece video üzerine konuştuk ve güldük. Gerçekten çok keyifliydi.

#27 Aşağıdaki görüntüler Nevşehir’den. Bir ay içerisinde 3 kere gittik bu sahaya. İlkinde hava durumu bizi yanılttı ve yağıştan sebep bitiremeden döndük, 2. sinde hava güzeldi ama sis çok fazlaydı ve IV ölçemedik, 3. sünde de işi bitirecek olmanın verdiği enerjiyle aşağıdaki videoyu çektik. O zaman Çukur çok meşhurdu.